
May 18, 2026
#latepost
Dili, 12 Maio 2026 – Ministériu Turismo e Ambiente (MTA), liu husi Diresaun Gerál Ambiente (DGA), realiza ona Seremónia Lansamentu ofisiál ba Rezultadu Avaliasaun Vulnerabilidade Integradu (IVA) no Relatóriu Anuál Ambiente (RAA) 2025, Terça-feira ne'e, iha CCD - Paviliaun 1, Merkadu Lama, Dili.
Iha seremonia lansamentu relatoriu ne’e, Diretor Geral Ambiente, Sr. Domingos Mesquita hato’o apresiasaun ba liña ministeriu sira nebe mak marka presensa, objetivu husi sorumutu ba seremonia lansamentu ida ne’e haktuir katak aktividade ne’e atu halo lansamentu resultado servisu sira ligadu ba protesaun no konservasaun ambiental durante tinan 2025 no resultado husi analiza vulnerabilidade integradu iha nivel suku iha Timor-Leste, aktividade lansamentu ida ne’e hanesan atu kompleta komprimisiu ba pratika boa Governasaun ne’ebe fo transparansia no akuntabilidade.
Iha abertura ida ne’e diskursu, husi Koordenadór Gerál Ambiente subliña katak Rezultadu IVA identifika katak dadus no Avalia total Suku 112 ne’ebé kobre husi Posto Administrativu 57 iha territóriu laran tomak, tama iha kategoria "Vulneravel Tebes" ka "Vulneravel" ba impaktu mudansa klimátika, no ameasa prinsipál ba setór agrikultura, bee-moos, inundasaun no infraestrutura kosteira.
Importánsia husi dadus IVA atu identifica suku sira ne’ebé vulnerável ba mudansa klimatika, rai-halai, bee menus, mudansa tempu/klima, degradásaun ambientál, dezastre naturais no inundasaun.
Governu no liña Ministerial presiza integra rezultadu avaliasaun ne’e ba planeamentu dezenvolvimentu munisipál no suku sira. Komunidade sira tenke envolve mos iha mitigasaun no adaptasaun ba mudansa klimatika. Relatóriu Ambiental Annual 2025 sai hanesan instrumentu monitorizasaun kona-ba kondisaun ambiente nasional. Apelu ba instituisaun governu no parseiru dezenvolvimentu no komunidade atu hamutuk proteje ambiente no hasa’e reziliénsia komunitária.
Iha cerimonia lansamentu ne’e participa mos husi Director/a DNCP, DNB, DNAC, CEIA, DNRH, DNPPD-MOP, MAPPF, PNDS, MCI, Presidente ANLA,I.P, Presidente ATTL,I.P, Presidente BTL,E.P, no Inspector/a GIAI, Assessores e Cargos Chefias.
Media DGA.